19
aug

Deadline gemeentefusies ave­rechts effect

 

Lees ook het artikel op Knack.be


De stimulering van vrijwillige fusies tussen gemeenten, waarvoor Vlaams minister Liesbeth Homans (N-VA) eind juli groen licht kreeg, is volgens CD&V gestoeld op een denkfout. 'Met 138 burgemeesters weten we beter dan wie ook dat zo'n fusie door de mensen gedragen moet zijn, en niet van boven af mag worden opgelegd.'

Van onze redactrice Marjan Justaert

Brussel Tot eind volgend jaar kunnen gemeenten zich kandidaat stellen om vrijwillig te fuseren, in ruil voor de overname van 500 euro schuld per inwoner. Met die fikse bonus en deadline wil Vlaams minister van Binnenlands Bestuur Liesbeth Homans (N-VA) de druk opdrijven, want tot nu toe slaagde Vlaanderen er nooit in een vrijwillige fusie te realiseren.

CD&V wil geenszins versleten worden als de partij die zich krampachtig vastklampt aan de lokale macht en elke verandering tegenhoudt, maar kant zich ertegen te 'fuseren om te fuseren'. 'We zijn geen blinde verdedigers van het status-quo', luidt het. 'Een schaalvergroting kan, maar wel op mensenmaat.'

Onder leiding van Vlaams fractieleider Koen Van den Heuvel en de lokale sterkhouder Raf Drieskens, burgemeesters van respectievelijk Puurs en Neerpelt, zette de werkgroep 'lokale bestuurskracht' enkele krachtlijnen op papier. Waar staat CD&V voor?

'In plaats van alleen te focussen op efficiëntiewinst willen we in de eerste plaats kijken naar de maatschappelijke uitdagingen waar de lokale besturen voor staan', zegt Drieskens. 'Wij denken aan de reële dualisering - de kloof tussen arm en rijk, tussen verschillende gemeenschappen - en de klimaatverandering.Think global, act local, maar kunnen onze lokale besturen dat aan? Daarnaast is er de vergrijzing die in ijltempo op ons afkomt, en de digitalisering. Elke gemeente heeft ondertussen een website, maar kan ze ook de tools aanreiken die maatschappelijk relevant zijn voor zoweldigital natives als ouderen die niet zo vertrouwd zijn met het internet?'

Knuffelperiode

De conceptnota van Homans vertrekt volgens Van den Heuvel en Drieskens te veel vanuit structuren. Een deadline opleggen aan gemeenten is geen goed idee. 'Zo'n proces moet je tijd geven', zegt Van den Heuvel. 'De N-VA vertrekt te veel vanuit een top-downbenadering.'

De CD&V'ers pleiten voor het loslaten van de deadline - voor een 'continuüm', noemen ze het zelf - en voor tussenvormen, zoals een versterkte samenwerking tussen gemeenten, als opstapje naar een fusie. Gemeenten zet je niet met de rug tegen de muur, met wat zakgeld als zoethoudertje. Samenwerking groeit organisch, soms zal een 'knuffelperiode' aangewezen zijn. De beslissing moet in elk geval gedragen zijn. 'Op die manier zullen accidenten zoals na de verplichte fusie in 1976 vermeden worden', maakt Drieskens zich sterk.

Een herhaling van die verplichte fusie noemt de burgemeester van Neerpelt 'onbespreekbaar'. Veel N-VA'ers zijn het idee genegen, het voorstel lag zelfs op tafel tijdens de vorming van de Vlaamse regering, maar haalde het niet. 'Een fusie moet altijd vrijwillig en op maat van mensen zijn', zegt Drieskens. 'Schaalvergroting móét de nabijheid tot de burger ten goede komen. Anders werkt ze niet.'

 

Surrogaattoestanden

CD&V is ervan overtuigd dat de N-VA vroeg of laat op de grenzen van haar 'structuurdenken' zal botsen. Op het niveau van de provincies is dat al het geval, meent Van den Heuvel. 'Op termijn ­wil ze de provincies afschaffen, dat is haast een obsessie. Maar in de praktijk wordt de partij voort­durend geconfronteerd met zaken waarvoor tóch een bovengemeentelijk niveau vereist is, en dan krijg je plots nieuwe stichtingen of andere surrogaattoestanden.'

Dat de christendemocraten hun visie op de lokale bestuurskracht nu presenteren, is geen toeval: ook al is oktober 2018 nog ver weg, de campagne voor de gemeenteraadsverkiezingen is al begonnen. Eind mei trapte voorzitter Wouter Beke tijdens de Gezinsdag in Planckendael de 'strijd om de sjerp' af. Het lokale niveau is het enige niveau waar CD&V haar vroegere kartelpartner N-VA nog overvleugelt: in grofweg 45 procent van de 308 Vlaamse gemeenten levert de partij de burgemeester, in meer dan 70 procent zit ze in het bestuur. De ambitie is om over drie jaar even goed te doen.

 

Bron: De Standaard


Categorie: 

Twitter

Laatste foto's

Nieuwsbrief

Blijf op de hoogte, schrijf je in voor mijn nieuwsbrief.